SZYBKIE PRZEBIEGI

Omawiane przebiegi odbywają się bardzo szybko. Pompa i turbina sprzęgła hydrokinetycznego są połączone ze sobą za pomocą sprzęgła jednokierunkowego, które unie­możliwia szybsze obracanie się turbiny niż pompy. Jeżeli samochód zaczyna napędzać silnik sprzęgło jednokierunkowe łączy bezpośrednio wał sprzęgła ciernego z wałem korbowym. Umożliwia to rozruch silnika przez holowanie samochodu oraz hamowanie silnikiem podczas zjeżdżania w dół (przez zwolnienie pedału przyspieszenia). Prędkość włączania sprzęgła powinna być dostosowana do tego, czy ma miejsce przełączanie przekładni z niższej na wyższą, czy odwrotnie. Po włączeniu niższej przekładni tarcza sprzęgła zaczyna obracać się prędzej niż wał korbo­wy silnika, czyli podczas gwałtownego włączania sprzęgła samochód zwalnia i daje się odczuć szarpnięcie.

GŁÓWNE ELEMENTY ZESPOŁU

Jako główne elementy zespołu HYDRAK wyróżnić można:  sprzęgło hydrokinetyczne, wyposażone w sprzęgło jedno­kierunkowe suche sprzęgło cierne, jednotarczo­we oraz podciśnieniowy siłownik współpracujący z mecha­nicznym wyprzęgnikiem, służący do wyłączania sprzęgła ciernego w okresie zmiany biegów.Podczas przerzucania dźwigni zmiany biegów umieszczonej pod kołem kierownicy zwierają się styki włącznika, wskutek czego prąd dopływa do elektromagnesu, który otwiera zawór sterujący siłownik. Zawór ten jest połączony przewodami z rurą ssącą silnika, z zasobnikiem podciśnienia oraz z cy­lindrem siłownika wyprzęgającego. Pod działaniem różnicy ciśnień (atmosferycznego panującego po jednej stronie i podciśnienia po drugiej) przepona wygina się i za po­średnictwem układu cięgieł oraz dźwigni włącza sprzęgło cierne.

AUTOMAT SPRZĘGŁOWY

Sprzęgło hydrokinetyczne zapewnia płynne ruszanie samochodu z miejsca oraz pozwala na zatrzymanie się pojazdu bez wy­łączania biegu. Wyklucza to możliwość przypadkowego zgaśnięcia silnika. Zużycie okładzin ciernych sprzęgła jest minimalne, ponieważ pracuje ono z bardzo małym po­ślizgiem i tylko w okresie zmiany przekładni. Dzięki poślizgowi sprzęgła hydrokinetycznego można na poziomej jezdni ruszać samochodem z miejsca na drugim lub nawet bezpośrednim biegu. W górach lub w przypadku konieczności osiągnięcia dużego przyspieszenia rusza się z miejsca na pierwszym biegu. Hamowanie silnikiem podczas zj’eżdżania w dół po pochyłości odbywa się podobnie, jak w przypadku klasycznego układu napędowego, bez sprzęgła hydrokinetycznego.

STOSOWANE URZĄDZENIE

Urządzenie to, stosowane w samochodach MERCEDES-BENZ 220S i 219, wyróżnia sie wprowadzeniem dwóch istotnych elementów dodatko­wych: sprzęgła jednokierunkowego do ryglowania sprzęgła hydrokinetycznego oraz samoczynnego wyrównywacza, regulującego szybkość włączania sprzęgła ciernego odpo­wiednio do warunków ruchu pojazdu. Urządzenie HYDRAK upraszcza w dużym stopniu prowadzenie samochodu. Podczas ruchu pojazdu czynności kierowcy ograniczają się tylko do posługiwania się pedałem przyspieszenia i pedałem hamulca oraz dźwignią zmiany biegów. Pedał sprzęgła jest natomiast zbędny. Automat sprzęgłowy HYDRAK składa się z części mecha­nicznej i hydraulicznej. Suche jednotarczowe sprzęgło cierne wyłączane jest samoczynnie przez podciśnieniowe urządzenie wyprzęgające, uruchamiane układem elektrycznym w okre­sie ujmowania w rękę dźwigni zmiany biegów.

PRĘDKOŚĆ OBROTOWA WAŁU KORBOWEGO

Tym samym, bez względu na prędkość obrotową wału korbowego, do wyłączania sprzęgła wystar­cza określony stały nacisk.Wskutek zwalniania biegu silnika, nieco poniżej 1000 obr/min ciężarki wirujące w wyniku zmniejszania się sił odśrodko­wych zaczynają zbliżać się do osi obrotu. Od tej_ chwili rozprężające się sprężyny dociskowe coraz bardziej zwal­niają tarczę sprzęgła, które przenosi napęd ze zwiększają­cym się poślizgiem. Zupełne rozłączenie sprzęgła następuje po spadku prędkości obrotowej wału korbowego do około 600 obr/min. SystemHYDRAK-samoczynny układ sterujący, służy do wyłączania sprzęgła ciernego,, współpracującego ze sprzęgłem hydrokinetycznym.

POD WPŁYWEM SIŁ ODŚRODKOWYCH

Podczas przyspieszania biegu silnika pod wpływem sił odśrodkowych ruchome ciężarki oddalają się od osi obrotu, pokonując opór sprężyn dociskowych. Powoduje to coraz silniejsze zaciskanie tarczy sprzęgła przez napinane sprężyny dociskowe i sprzęgło zaczyna przenosić na­pęd. Rozsuwające się ciężarki wirujące przy około 1000 obr/min zostają jednak za­trzymane przez obrze­że wieńca koła zama­chowego. Nieco wcze­śniej następuje zupeł­ne włączenie sptzęgła, które od tej chwili przekazuje moment obrotowy bez pośliz­gu.Dalsze przyspieszenie biegu silnika, pomimo wzrostu sił odśrodkowych działających na ciężarki, me po- ciaea iuż za sobą silniejszego zaciskania tarczy sprzęgła, ponieważ ciężarki nie mogą jeszcze bardziej napiąć sprę­żyn dociskowych.

NAPĘDZANA TARCZA

Napędzana tarcza sprzęgła odśrodkowego jest przymocowana do obudowy zwykłego sprzęgła. Między osią zwykłego sprzęgła i kołem zamachowym silnika znajduje się sprzęgło jednokierunkowe umożliwiające rozruchy silnika przez holo­wanie samochodu oraz hamowanie silnikiem rozpędzonego pojazdu.System STANDRIVE – podciśnieniowe urzą­dzenie wyprzęgające sterowane elektrycznie do yrfączanja i wyłączania sprzęgła odśrodkowego systemu NEWTON . Jak długo silnik nie pracuje lub wał korbowy obraca się , z prędkością nie przekraczającą 600 obr/min,tak długo wskutek oddziaływania sprężyn dociskowych ru­chome ciężarki opierają się na obrzeżu piasty koła zamacho­wego, dzięki czemu tarcza sprzęgła jest całkowicie zwolniona, a sprzęgło nie przenosi napędu.

SPRZĘGNIK ZAPADKOWY

Sprzęgnik zapadkowy niezawodnie i przez nieograniczony okres czasu unieruchamia w pełni obciążony pojazd na pochyłościach dochodzących do_ 15%. Sprzęgnik zapadkowy tego typu przenosi co najwyżej obciążenia osiągające 30% maksymalnego momentu obroto­wego silnika. Zatem nawet w razie przypadkowego włączenia się podczas ruchu samochodu, omawiany sprzęgnik nie może spowodować uszkodzenia zespołów napędowych.System SAXOMAT FLR wyróżnia się zastosowaniem zespolonego sprzęgła odśrodkowego, w którym wbudowane jest pomocnicze zwykłe sprzęgło cierne, stero­wane przez podciśnieniowe urządzenie wyprzęgające. Podczas przyspieszenia biegu silnika ciężarki odśrodkowe, wykonane w postaci rolek, naciskają na tarczę dociskową, powodując zakleszczenie tarczy sprzęgła odśrodkowego.

W ODWROTNEJ KOLEJNOŚCI

Podczas zwalniania faiegu silnika omówione przebiegi po­wtarzają się w odwrotnej kolejności, aż do zupełnego zwolnie­nia tarczy sprzęgła, kiedy prędkość obrotowa walu korbo­wego spadnie nieco poniżej 1000 obr/min. Wyłączanie sprzęgła przez urządzenie podciśnieniowe polega na musowym przekręcaniu dźwigienek sprężystych, wskutek czego sprężyny odwodzące odsuwają tarczę dociskową od koła zamachowego, choć położenia ciężarków i osłony w ogóle się nie zmieniają . Po zaniku podciśnienia w układzie, dżwigienki sprężyste znów się przekręcają i za­ciskają tarczę sprzęgła. Rozpatrywane sprzęgło odśrodkowe jest wyposażone w sprzęg- nik zapadkowy, działający identycznie jak sprzęgnik sprzęgła systemu GRAVINA.